De premie voor de verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zelfstandigen kan lager uitvallen dan de 6,5 procent van de premiegrondslag waarmee het ministerie van Sociale Zaken rekent. Dat concludeert het Koninklijk Actuarieel Genootschap, de beroepsvereniging van verzekeringswiskundigen, in het rapport De prijs van de Baz: hoe aannames de premie bepalen, gepubliceerd op 13 mei 2025. Bij een wachttijd van één jaar achten de rekenexperts een premie van 5,6 procent het meest realistisch. Wordt de wachttijd twee jaar, dan kan de premie zakken naar 5,0 procent.
Strenger keuringscriterium en gunstiger risicoprofiel drukken de premie
Het genootschap verwacht dat de instroom in de Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen (BAZ) lager uitvalt dan bij de WIA voor werknemers. De uitkering is beperkt tot maximaal het minimumloon, het keuringscriterium is streng (alleen wie door ziekte het minimumloon niet meer kan verdienen geldt als arbeidsongeschikt) en zelfstandigen hebben een gunstiger risicoprofiel: psychische klachten, een belangrijke oorzaak van WIA-instroom, komen bij hen minder vaak voor. De claim van critici dat een premie van 3 procent haalbaar zou zijn, acht het genootschap niet realistisch.
Het rapport benadrukt tegelijk de onzekerheid van de berekening. De BAZ is een nieuwe verzekering met een nieuw keuringscriterium, en er zijn weinig schadegegevens beschikbaar omdat slechts één op de vijf zelfstandigen nu een private AOV heeft. Het genootschap adviseert vervolgonderzoek naar het keuringscriterium en het arbeidsongeschiktheidsrisico.
Wetsvoorstel ligt op de tekentafel na kritische uitvoeringstoetsen
De doorrekening komt op een moment dat het wetsvoorstel wordt aangepast. UWV en Belastingdienst oordeelden in het najaar van 2024 kritisch over de uitvoerbaarheid, waarover de Tweede Kamer op 22 november 2024 per brief is geïnformeerd. Zelfstandigenorganisatie VZN reageert positief op de onafhankelijke doorrekening en wil het gesprek met minister Van Hijum over de vormgeving van de verzekering voortzetten.
Naschrift (juli 2026): op 15 september 2025 informeerde minister Paul de Tweede Kamer per Kamerbrief over het aangepaste wetsvoorstel: de wachttijd gaat definitief van één naar twee jaar, er komt een franchise voor zelfstandigen die ook in loondienst werken, en de verwachte premie is herrekend naar 5,4 procent, ongeveer 171 euro bruto per maand bij de maximale premiegrondslag. Volgens de herijkte uitvoeringstoetsen is het voorstel technisch uitvoerbaar; de Belastingdienst noemt 1 januari 2030 als vroegst haalbare invoeringsdatum. Het wetsvoorstel ging naar de Raad van State. Zie ook ons artikel over de verplichte AOV in de Tweede Kamer en de kennisbankpagina over het Broodfonds.
Bron: Koninklijk Actuarieel Genootschap · Ministerie van SZW · Tweede Kamer · VZN
Redactionele noot: dit artikel is in juli 2026 redactioneel herzien.
Redactie ZZP Nieuws – Redactie ZZP Nieuws publiceert sinds 2014 dagelijks nieuws, duiding en achtergronden voor zelfstandig ondernemers in Nederland. De redactie werkt vanuit primaire bronnen: Rijksoverheid, rechtspraak, Kamerstukken en CBS. Ontwikkelingen worden waar mogelijk in de context van eerdere wetgeving en beleid geplaatst. Onafhankelijkheid van overheid, vakbonden en commerciële partijen staat voorop. Lees meer over de redactie.