Het aantal zzp’ers is in het derde kwartaal van 2025 met 22.000 gedaald ten opzichte van het kwartaal ervoor, gecorrigeerd voor seizoensinvloeden. Dat blijkt uit het kwartaalbericht arbeidsmarkt dat het CBS op 30 oktober 2025 publiceerde. Het totale aantal zelfstandigen nam met 33.000 af tot ruim 1,5 miljoen; het grootste deel van die daling zit bij zzp’ers. Volgens het CBS werd de daling ingezet in het eerste kwartaal van 2025, het kwartaal waarin de Belastingdienst de handhaving op schijnzelfstandigheid onder de Wet DBA hervatte.
Werknemersbanen groeien, zelfstandigenbanen krimpen
De krimp onder zelfstandigen valt op omdat het aantal werknemers wél groeit. Van de 9,8 miljoen werkenden hadden ruim 5,6 miljoen een vaste arbeidsrelatie, 37.000 meer dan een kwartaal eerder, en bijna 2,7 miljoen een flexibele, 7.000 meer. Het aantal banen van zelfstandigen daalde met 30.000 tot ruim 2,4 miljoen en het aantal door zelfstandigen gewerkte uren nam met 1,3 procent af. Bij werknemers kwamen er 24.000 banen bij en steeg het aantal gewerkte uren met 0,7 procent. Het totaal aantal banen daalde per saldo licht, met 7.000.
De spanning op de arbeidsmarkt nam af. Voor het eerst in vier jaar staan er minder vacatures open dan er werklozen zijn: 97 vacatures per 100 werklozen. De werkloosheid steeg naar 399.000 mensen, 3,9 procent van de beroepsbevolking.
Het kwartaalbericht geeft de cijfers, niet de oorzaak
Het CBS meldde de eerste daling van het aantal zzp’ers al op 8 mei 2025, na jarenlange stijging. Het kwartaalbericht van oktober bevestigt dat die daling doorzet, maar spreekt zich niet uit over de reden dat zzp’ers verdwijnen. Of zij in loondienst zijn gegaan, gestopt zijn of minder uren zijn gaan werken, staat er niet in.
Actualisering: 62.000 minder zzp’ers in 2025, daling zet door in 2026 (september 2026)
Het CBS publiceerde op 12 februari 2026 de cijfers over heel 2025: het aantal mensen met een hoofdbaan als zzp’er daalde met 62.000, na een jarenlange stijging tot bijna 1,3 miljoen eind 2024. Het CBS noemt in dat bericht de aangescherpte handhaving op schijnzelfstandigheid sinds 1 januari 2025 in één adem met de daling. In de eerste helft van 2025 kwam de krimp vooral doordat zzp’ers werknemer werden: in het eerste kwartaal 59.000, bijna twee keer zoveel als een jaar eerder, van wie 47.000 met een flexibele arbeidsrelatie. In de tweede helft van het jaar begonnen vooral minder mensen als zzp’er. Van de zzp’ers die één tot vijf jaar bezig waren, stapte in 2025 9 procent over naar loondienst of stopte, tegen 6 procent in 2024. De daling was het sterkst onder jongeren.
De trend is in 2026 niet gekeerd. Op 30 juli 2026 meldde het CBS dat het aantal zzp’ers in het tweede kwartaal opnieuw daalde, met 13.000, het zesde kwartaal op rij. Sinds het vierde kwartaal van 2024 zijn er 131.000 zzp’ers minder.
Bron: CBS, kwartaalbericht arbeidsmarkt derde kwartaal 2025 (30 oktober 2025) · CBS, “Afname aantal zzp’ers na jarenlange stijging” (8 mei 2025) · CBS, “Aantal zzp’ers in 2025 gedaald met 62 duizend” (12 februari 2026) · CBS, kwartaalbericht arbeidsmarkt tweede kwartaal 2026 (30 juli 2026)
Redactionele noot: dit artikel is in september 2026 redactioneel herzien.
Redactie ZZP Nieuws – Redactie ZZP Nieuws publiceert sinds 2014 dagelijks nieuws, duiding en achtergronden voor zelfstandig ondernemers in Nederland. De redactie werkt vanuit primaire bronnen: Rijksoverheid, rechtspraak, Kamerstukken en CBS. Ontwikkelingen worden waar mogelijk in de context van eerdere wetgeving en beleid geplaatst. Onafhankelijkheid van overheid, vakbonden en commerciële partijen staat voorop. Lees meer over de redactie.