Zelfstandigenaftrek

Kennisbank · Belasting & Fiscus
De zelfstandigenaftrek is een belastingvoordeel voor zzp’ers: je trekt een vast bedrag af van je winst voordat de inkomstenbelasting wordt berekend. Het bedrag wordt al jaren stapsgewijs verlaagd. In 2025 is de aftrek €2.470 — in 2026 daalt die naar €1.200.
Nieuws van 20 april 2026: het kabinet-Jetten heeft aangekondigd de startersaftrek per 1 januari 2027 af te schaffen als dekking voor een pakket tegen hoge energie- en brandstofprijzen. Ook de kleinschaligheidsinvesteringsaftrek wordt versoberd. Het pakket moet nog door de Tweede Kamer worden goedgekeurd. Lees het volledige artikel →
Nieuws van 7 mei 2026: De Nederlandsche Bank noemt in een nieuwe analyse de afbouw van de zelfstandigenaftrek expliciet “een verstandige stap” en pleit voor verder beperken van fiscale voordelen voor zelfstandigen zonder personeel. Lees onze analyse →
2024
€ 3.750
Aangifte gedaan in 2025
2025 — nu van toepassing
€ 2.470
Aangifte doen vóór 1 mei 2026
2026
€ 1.200
Aangifte doen in 2027
2027
€ 900
Voorlopig eindpunt afbouw

Wat is de zelfstandigenaftrek?

De zelfstandigenaftrek is een fiscale aftrekpost voor ondernemers voor de inkomstenbelasting — in de praktijk vooral zzp’ers en freelancers met een eenmanszaak of vof. Je trekt een vast bedrag af van je winst vóórdat de belasting wordt berekend. Zo verlaag je je belastbare inkomen en betaal je minder inkomstenbelasting.

De aftrek is bedoeld als tegemoetkoming voor het financiële risico dat zelfstandigen dragen: geen loondoorbetaling bij ziekte, geen WW, zelf verantwoordelijk voor pensioen. De overheid bouwt de aftrek al jaren stapsgewijs af, omdat het belastingverschil tussen werknemers en zelfstandigen als te groot wordt gezien.

De zelfstandigenaftrek geldt niet voor een besloten vennootschap (bv). Werk je via een bv, dan heb je geen recht op deze aftrekpost. De aftrek is uitsluitend voor IB-ondernemers: eenmanszaken, vof’s en maatschappen.

Wie komt er voor in aanmerking?

Je hebt recht op de zelfstandigenaftrek als je aan drie voorwaarden voldoet:

Voorwaarde 1 — Ondernemer voor de inkomstenbelasting De Belastingdienst erkent je als ondernemer op basis van criteria zoals meerdere opdrachtgevers, ondernemersrisico en zelfstandigheid. Twijfel? Gebruik de OndernemersCheck op belastingdienst.nl.
Voorwaarde 2 — Urencriterium: minimaal 1.225 uur per jaar Je besteedt minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming. Niet alleen declarabele uren — ook administratie, acquisitie, marketing en zakelijke reizen tellen mee.
Voorwaarde 3 — AOW-leeftijd nog niet bereikt op 1 januari Had je op 1 januari 2025 al AOW? Dan heb je recht op 50% van de aftrek: in 2025 is dat €1.235. In 2026 is de helft €600.

Werk je ook in loondienst naast je onderneming? Dan moet je nog steeds 1.225 uur aan je bedrijf besteden én meer tijd aan je onderneming besteden dan aan je baan in loondienst — tenzij je startende ondernemer bent. Starters hoeven niet te voldoen aan die laatste voorwaarde.

Bedragen en afbouw 2022–2027

De zelfstandigenaftrek wordt sinds 2021 versneld afgebouwd. Dit zijn de officiële bedragen per jaar, bevestigd door de Belastingdienst:

Belastingjaar Zelfstandigenaftrek AOW-leeftijd bereikt Aangifte indienen in
2022 € 6.310 € 3.155 2023
2023 € 5.030 € 2.515 2024
2024 € 3.750 € 1.875 2025
2025 ★ € 2.470 € 1.235 2026 (deadline 1 mei)
2026 € 1.200 € 600 2027
2027 € 900 € 450 2028

Het belastingvoordeel van de zelfstandigenaftrek wordt berekend tegen een tarief van 37,48% (2025). De maximale belastingbesparing in 2025 is daarmee circa €927 (€2.470 × 37,48%). In 2026 daalt dat naar circa €450 (€1.200 × 37,56%).

Is je winst lager dan de zelfstandigenaftrek? Dan mag je alleen het bedrag van je winst aftrekken — tenzij je recht hebt op startersaftrek. Het resterende niet-benutte deel (de niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek) mag je de komende 9 jaar verrekenen, in de jaren dat je winst wel hoog genoeg is. De Belastingdienst legt dit vast in een beschikking op je aanslagbiljet.

Rekenvoorbeeld

Zo werkt de zelfstandigenaftrek in de praktijk voor belastingjaar 2025:

Voorbeeld: winst €50.000, belastingjaar 2025
Winst uit onderneming€ 50.000
Zelfstandigenaftrek 2025– € 2.470
Winst na zelfstandigenaftrek€ 47.530
Mkb-winstvrijstelling (12,7%)– € 6.036
Belastbare winst€ 41.494

Over de belastbare winst van €41.494 bereken je vervolgens de inkomstenbelasting op basis van de schijventarieven. Heffingskortingen zoals de algemene heffingskorting en arbeidskorting worden daarna nog verrekend.

Startersaftrek: extra voordeel voor nieuwe zzp’ers

Ben je een startende ondernemer? Dan heb je naast de zelfstandigenaftrek ook recht op de startersaftrek. In 2025 en 2026 bedraagt de startersaftrek €2.123.

  • Maximaal 3 keer toe te passen in de eerste 5 jaar van je onderneming
  • Alleen als je recht hebt op zelfstandigenaftrek (dus urencriterium gehaald)
  • In de 5 voorafgaande jaren niet vaker dan 2 keer de zelfstandigenaftrek toegepast
  • Als starter mag je de zelfstandigenaftrek + startersaftrek volledig toepassen, ook als het totaal hoger is dan je winst

Samen met de startersaftrek kun je in 2025 €4.593 (€2.470 + €2.123) aftrekken van je winst. In 2026 is dat €3.323 (€1.200 + €2.123). Dit kan er bij een relatief lage startwinst voor zorgen dat je nauwelijks of geen inkomstenbelasting betaalt over dat jaar.

Afschaffing per 1 januari 2027

Het kabinet heeft op 20 april 2026 aangekondigd de startersaftrek per 1 januari 2027 volledig af te schaffen. De afschaffing is onderdeel van een pakket ter waarde van bijna een miljard euro om de gevolgen van hoge energie- en brandstofprijzen op te vangen. Het pakket moet nog door de Tweede Kamer worden goedgekeurd. Lees de volledige achtergrond in ons artikel: Kabinet schrapt startersaftrek per 2027 — starters betalen mee aan energiepakket.

Voor starters betekent dit: 2026 is het laatste belastingjaar waarin je de startersaftrek kunt claimen. Wie in 2026 start en aan de voorwaarden voldoet, profiteert nog één keer. Vanaf belastingjaar 2027 vervalt de aftrek — als de Kamer het voorstel aanneemt.

Startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid

Voor mensen die vanuit een arbeidsongeschiktheidsuitkering een onderneming starten, bestaat een aparte regeling: de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid. De bedragen liggen aanzienlijk hoger dan bij de reguliere startersaftrek — €12.000 in het eerste jaar, aflopend naar €8.000 en €4.000 — en het urencriterium is verlaagd van 1.225 naar 800 uur per jaar. De regeling is bedoeld om re-integratie via zelfstandig ondernemerschap fiscaal mogelijk te maken voor mensen die door een beperking niet fulltime kunnen werken.

Let op: dit is een vervangende regeling, geen verhoging. Wie de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid claimt, kan in datzelfde jaar niet ook de zelfstandigenaftrek (€1.200 in 2026) of de reguliere startersaftrek (€2.123 in 2026) toepassen. De €12.000 / €8.000 / €4.000 staat dus niet bovenop andere ondernemersaftrekken.

Voorwaarden volgens de Belastingdienst

Om in aanmerking te komen voor de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid moet je aan alle volgende voorwaarden voldoen:

  • Je hebt op 1 januari van het kalenderjaar de AOW-leeftijd nog niet bereikt
  • Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting
  • Je was in 1 of meer van de 5 voorafgaande jaren geen ondernemer
  • Je hebt recht op een arbeidsongeschiktheidsuitkering (zie hieronder)
  • Je voldoet niet aan het reguliere urencriterium van 1.225 uur, maar wel aan het verlaagd-urencriterium van 800 uur per jaar
  • Er was in het kalenderjaar of in 1 van de 5 voorafgaande jaren geen sprake van een geruisloze terugkeer uit een bv

Welke uitkeringen tellen mee?

De Belastingdienst rekent de volgende uitkeringen tot een arbeidsongeschiktheidsuitkering die recht geeft op deze regeling:

  • WIA (Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen)
  • WAO (Wet op de arbeidsongeschiktheidsverzekering)
  • Waz (Wet arbeidsongeschiktheidsverzekering zelfstandigen)
  • Wajong (Wet arbeidsondersteuning jonggehandicapten)
  • Een buitenlandse wettelijke regeling die met één van bovenstaande overeenkomt
  • Een uitkering bij arbeidsongeschiktheid volgens een aangewezen regeling
  • Een periodieke uitkering of verstrekking uit een verzekering bij invaliditeit of een ongeval

Bedragen 2026

De aftrek loopt af naarmate je deze al vaker hebt toegepast in de afgelopen 5 jaar. Je kunt de regeling maximaal 3 keer benutten:

Aantal eerdere keren toegepast (5 jaar) Aftrek 2026
0 keer (eerste toepassing) € 12.000
1 keer eerder toegepast € 8.000
2 keer eerder toegepast € 4.000

De aftrek kan nooit hoger zijn dan de behaalde winst. Maak je in jaar 1 een winst van €9.000? Dan kun je dat jaar maximaal €9.000 aftrekken — het resterende deel verdwijnt en kan niet worden meegenomen naar latere jaren.

Waarom een verlaagd urencriterium?

Het standaard urencriterium van 1.225 uur per jaar staat gelijk aan ongeveer 24 uur per week, 52 weken per jaar. Voor iemand met een arbeidsongeschiktheidsuitkering is dat in veel gevallen niet haalbaar — juist daarom is er sprake van een gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid. Het verlaagd-urencriterium van 800 uur (ongeveer 15 à 16 uur per week) maakt het fiscaal mogelijk om vanuit een uitkering een onderneming op te bouwen zonder direct vol te draaien.

Onzekerheid over 2027

Op 20 april 2026 kondigde het kabinet-Jetten aan dat de reguliere startersaftrek per 1 januari 2027 wordt afgeschaft als dekking voor het energiepakket. Of de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid óók onder die afschaffing valt, is op het moment van schrijven (mei 2026) niet eenduidig bevestigd in de Kamerbrief. Het wetsvoorstel moet nog door de Tweede Kamer. We volgen dit dossier en werken deze pagina bij zodra er duidelijkheid is.

Veelgestelde vragen

Hoe vraag ik de zelfstandigenaftrek aan?
Je hoeft niets apart aan te vragen. Je vermeldt de zelfstandigenaftrek in je aangifte inkomstenbelasting onder de post ‘Ondernemersaftrek’. De Belastingdienst controleert vervolgens of je aan de voorwaarden voldoet. Werk je met een boekhouder? Die regelt het voor je.
Welke uren tellen mee voor het urencriterium?
Alle uren die je zakelijk besteedt: werken voor klanten, offertes schrijven, administratie bijhouden, acquisitie, netwerken, marketing en zakelijke reistijd. Privétijd telt niet mee. Houd een urenregistratie bij — de Belastingdienst kan ernaar vragen bij een controle.
Kan ik de zelfstandigenaftrek combineren met andere aftrekposten?
Ja. De zelfstandigenaftrek combineer je met de mkb-winstvrijstelling (12,7% van de winst na ondernemersaftrek) en eventueel de startersaftrek, meewerkaftrek of kleinschaligheidsinvesteringsaftrek (KIA). Al deze aftrekposten verlagen samen je belastbare winst.
Wat als mijn winst lager is dan de zelfstandigenaftrek?
Dan trek je maximaal het bedrag van je winst af — de zelfstandigenaftrek kan je belastbare winst niet onder nul brengen (tenzij je starter bent). Het resterende niet-benutte bedrag heet de niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek. Dit mag je de komende 9 jaar verrekenen met toekomstige winst, mits je dan ook aan het urencriterium voldoet.
Waarom wordt de zelfstandigenaftrek afgebouwd?
De overheid wil het belastingverschil tussen werknemers en zelfstandigen verkleinen. Werknemers genieten van werknemersrechten zoals loondoorbetaling bij ziekte en WW — voordelen die zelfstandigen niet hebben, maar die ze ook niet via premies financieren. De afbouw van de zelfstandigenaftrek is de manier waarop de overheid dit financiële verschil compenseert.
Geldt de zelfstandigenaftrek ook als ik parttime zzp’er ben?
Ja, mits je aan het urencriterium van 1.225 uur voldoet én meer tijd aan je onderneming besteedt dan aan eventueel werk in loondienst. Die laatste voorwaarde geldt niet voor startende ondernemers.
Kan ik de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid combineren met de zelfstandigenaftrek?
Nee. De startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid is een vervangende regeling: in een jaar waarin je deze toepast, heb je geen recht op de zelfstandigenaftrek (€1.200 in 2026) of de reguliere startersaftrek (€2.123 in 2026). Het is dus de ene óf de andere route — niet beide. Wel kun je de mkb-winstvrijstelling van 12,7% toepassen over de winst die overblijft ná de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid; daarvoor geldt geen urencriterium.
Wat is het verlaagd-urencriterium en hoe houd ik dat bij?
Het verlaagd-urencriterium is 800 uur per kalenderjaar, in plaats van de reguliere 1.225 uur. Alle uren die je zakelijk besteedt tellen mee: opdrachten uitvoeren, administratie, acquisitie, marketing, scholing en zakelijke reistijd. Houd net als bij het reguliere urencriterium een urenregistratie bij — de Belastingdienst kan ernaar vragen bij een controle. Werken vanuit een arbeidsongeschiktheidssituatie ontslaat je niet van die bewijsplicht.
Welke arbeidsongeschiktheidsuitkeringen geven recht op de regeling?
De Belastingdienst noemt expliciet WIA, WAO, Waz en Wajong, plus buitenlandse wettelijke regelingen die met één van deze vier overeenkomen. Daarnaast tellen ook periodieke uitkeringen uit een private invaliditeits- of ongevallenverzekering mee, en uitkeringen bij arbeidsongeschiktheid volgens een aangewezen regeling. Twijfel je of jouw uitkering kwalificeert? Vraag het na bij de Belastingdienst of een fiscaal adviseur, want de gevolgen voor je aangifte zijn aanzienlijk.
Blijft de startersaftrek ook bestaan in 2027?
Nee, als het voorstel van het kabinet wordt aangenomen door de Tweede Kamer, vervalt de startersaftrek per 1 januari 2027. In 2026 kunnen startende ondernemers voor het laatst €2.123 startersaftrek claimen bovenop de zelfstandigenaftrek. Het kabinet heeft deze afschaffing aangekondigd op 20 april 2026 als onderdeel van een pakket om hoge energie- en brandstofprijzen op te vangen. Lees meer in ons nieuwsartikel.
Terug naar de kennisbank

Let op: De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van officiële bronnen (Belastingdienst, Ondernemersplein/Rijksoverheid) en is voor het laatst bijgewerkt op 10 mei 2026. Aan de inhoud van deze pagina kunnen geen rechten worden ontleend. Bedragen en regels kunnen wijzigen. Raadpleeg altijd belastingdienst.nl voor de meest actuele informatie, of schakel een belastingadviseur in voor jouw persoonlijke situatie.

Deel dit bericht via: