Hieronder volgt een uitlegpagina/FAQ-sheet over Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (WTTA)
Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (WTTA)
De Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (WTTA) is een nieuwe wet die gericht is op het reguleren van uitzendbureaus en andere bedrijven die arbeidskrachten ter beschikking stellen, zoals detacheerders en payrollbedrijven. Deze wet introduceert een verplicht toelatingsstelsel om misstanden in de flexbranche aan te pakken en de positie van arbeidskrachten, vooral arbeidsmigranten, te verbeteren. Hieronder leggen we uit wat de WTTA inhoudt, wat het voor jou betekent en hoe je je kunt voorbereiden.
Wat is de WTTA?
De WTTA is een wet die in april 2025 is aangenomen door de Tweede Kamer en momenteel wacht op goedkeuring door de Eerste Kamer. Het doel van de wet is om malafide praktijken in de uitzendsector tegen te gaan, zoals onderbetaling, slechte arbeidsomstandigheden en illegale tewerkstelling. Dit treft vaak kwetsbare groepen zoals arbeidsmigranten, die afhankelijk zijn van uitzendbureaus voor werk, huisvesting en meer.
Vanaf 1 januari 2027 wordt het verplicht voor alle bedrijven die arbeidskrachten ter beschikking stellen om een officiële toelating te hebben van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW). Zonder deze toelating mag je niet meer uitlenen, en inleners mogen alleen nog zaken doen met toegelaten uitleners. De handhaving van deze toelatingsplicht start vanaf 1 januari 2028, waarbij de Nederlandse Arbeidsinspectie boetes kan opleggen aan zowel uitleners als inleners die zich niet aan de regels houden.
Waarom is de WTTA ingevoerd?
De WTTA komt voort uit aanbevelingen van het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten (ook wel de commissie-Roemer genoemd) in 2020. Dit team wees op ernstige misstanden in de uitzendsector, zoals:
- Onderbetaling en ongelijke beloning: Arbeidskrachten, met name arbeidsmigranten, ontvangen vaak minder loon dan waar ze recht op hebben.
- Slechte arbeidsomstandigheden: Denk aan te lange werktijden, onveilige werkplekken of ondermaatse huisvesting.
- Oneerlijke concurrentie: Malafide uitzendbureaus ondermijnen bonafide bedrijven door regels te ontduiken, wat leidt tot een ongelijk speelveld.
De WTTA moet deze problemen aanpakken door strengere eisen te stellen aan uitleners en door inleners medeverantwoordelijk te maken. Het uiteindelijke doel is een eerlijker en veiliger arbeidsmarkt voor iedereen.
Wat betekent de WTTA voor uitleners?
Als uitzendbureau, detacheerder of payrollbedrijf moet je voldoen aan een aantal voorwaarden om een toelating te krijgen. Deze voorwaarden zijn:
- Verklaring Omtrent het Gedrag (VOG): Je moet een VOG voor rechtspersonen aanvragen om aan te tonen dat je bedrijf betrouwbaar is.
- Waarborgsom: Een financiële zekerheidsstelling van €100.000 is verplicht. Dit bedrag krijg je na vier jaar terug als je je aan de regels houdt. Bedrijven die al vier jaar operationeel zijn en een schone verklaring van de Belastingdienst kunnen overleggen, zijn uitgezonderd van deze waarborgsom.
- Normenkader: Je moet aantonen dat je voldoet aan het wettelijke normenkader, bijvoorbeeld door correcte loonbetalingen, naleving van cao’s en het bieden van goede arbeidsomstandigheden. Dit wordt gecontroleerd via een inspectierapport.
- Periodieke controles: Na toelating wordt regelmatig gecontroleerd of je nog steeds aan de eisen voldoet.
Overgangsregeling
Om de overgang te versoepelen, is er een overgangsregeling. Als je al een SNA-keurmerk (Stichting Normering Arbeid) hebt, kun je vóór 1 juli 2026 een toelating aanvragen zonder een extra inspectierapport. Bedrijven zonder SNA-keurmerk moeten zich laten certificeren en een inspectierapport overleggen. Het is verstandig om nu al actie te ondernemen, zodat je op tijd klaar bent voor de nieuwe regels.
Wat betekent de WTTA voor inleners?
Als je als bedrijf arbeidskrachten inleent, bijvoorbeeld via een uitzendbureau, krijg je ook verantwoordelijkheden:
- Controleer de toelating: Vanaf 1 januari 2028 moet je via een openbaar register controleren of de uitlener een geldige toelating heeft. Dit geldt ook voor doorleensituaties, waarbij je verantwoordelijk bent voor de hele keten.
- Boetes bij overtredingen: Als je inleent van een niet-toegelaten uitlener, riskeer je een boete van de Nederlandse Arbeidsinspectie.
Het is dus belangrijk om je leveranciers goed te screenen en te zorgen dat zij voldoen aan de WTTA-eisen. Ga nu al in gesprek met je uitleners over hun voorbereidingen.
Wat betekent de WTTA voor arbeidskrachten?
Voor arbeidskrachten, met name uitzendkrachten en arbeidsmigranten, biedt de WTTA meer bescherming:
- Gelijke beloning: Je hebt recht op hetzelfde loon als vaste werknemers in een vergelijkbare functie.
- Betere arbeidsomstandigheden: Uitzendbureaus moeten voldoen aan strengere eisen, zoals goede huisvesting en veilige werkplekken.
- Meer zekerheid: Samen met andere wetten, zoals de Wet meer zekerheid voor flexibele arbeidskrachten, krijg je als uitzendkracht meer rechten, zoals een maximum van 52 weken in fase A en 2 jaar in fase B.
Hoe kun je je voorbereiden?
Of je nu een uitlener of inlener bent, voorbereiding is key. Hier zijn een paar stappen die je kunt nemen:
- Voor uitleners:
- Vraag zo snel mogelijk een SNA-keurmerk aan als je die nog niet hebt.
- Zorg dat je administratie op orde is, vooral wat betreft loonbetalingen en arbeidsvoorwaarden.
- Dien vóór 1 juli 2026 een aanvraag voor toelating in bij de Toelatende Instantie (TI), die onder het ministerie van SZW valt.
- Voor inleners:
- Maak een overzicht van de uitleners waarmee je werkt en controleer of zij voorbereid zijn op de WTTA.
- Zorg dat je processen klaar zijn om vanaf 2028 het openbare register te raadplegen.
Actuele ontwikkelingen
De invoering van de WTTA heeft al meerdere keren vertraging opgelopen. Oorspronkelijk zou de wet op 1 januari 2026 ingaan, maar in oktober 2024 werd opnieuw uitstel aangekondigd. In april 2025 is de wet aangenomen door de Tweede Kamer, en momenteel wacht deze op behandeling in de Eerste Kamer. Minister Van Hijum (SZW) heeft aangegeven dat de uitvoering van de wet door zijn eigen ministerie zal worden opgepakt, wat vragen oproept over de onafhankelijkheid van de Toelatende Instantie.
Blijf op de hoogte van de laatste updates via officiële kanalen, zoals de website van de Rijksoverheid of brancheorganisaties zoals de NBBU en ABU.
Meer weten?
Heb je vragen over de WTTA en wat dit voor jouw situatie betekent? Neem contact op met een expert in de flexbranche of kijk op de website van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid voor meer informatie.